Dişlerde Tartar Neden Oluşur ve Nasıl Temizleriz?

Kusursuz gülümsemeleri nasıl severiz, değil mi? 

Mükemmel hizalanmış ve beyaz dişlerin keyfini çıkarmak – ve neden olmasın – gösteriş yapmak hastalarımızın çoğunun hedefidir.

Çok iyi biliyoruz ki, hastalarımız diş kliniğimize geldiklerinde tamamen estetik bir gülüş elde etmek için diş temizliğinin faydalarını biliyorlar.

Ancak, konu daha beyaz dişlere geldiğinde basit bir profesyonel diş temizliğinin çok faydalı olduğunu bilseniz tepkiniz ne olurdu? Çoğu durumda sarı dişlerin kökeni tartar oluşumundadır. 

Peki tartar nedir, neden oluşur ve nasıl yok edebiliriz?

Bakteri plağı dişlerimizi ve diş etlerimizi kaplayan ince bir filmdir. Prensip olarak renksizdir ve ağzımızda yaşayan bakterilerden ve farklı şekerlerden oluşur.

Bu, dişlerimizin yüzeyine yapışır ve doğru şekilde çıkarmak için çok sıkı hijyen rutinleri uygulamamız gerekir.

Düzgün çıkarılmazsa birikir ve kireçlenme eğilimi gösterir ve bu nedenle korkunç diş taşı oluşur.

Diş taşı olarak da bilinen tartar, diş yüzeyine yapışan sarımsı bir kaplamadır. Barındığı alana bağlı olarak iki tür tartar ayırt edebiliriz:

• Supragingival tartar, dişler arasında ve diş eti çizgisinin üzerinde birikmişse.
• Subgingival tartar, diş eti çizgisinin altında olması durumunda periodontal cepler oluşturur.

Tartar çok erken yaşlardan itibaren ağzımızda bulunur çünkü çok küçük yaşlardan itibaren ağız boşluğumuzda çok miktarda bakteri barındırırız. Yani bebeklerin bile plakları vardır.

Tartar nasıl çıkarılır?

Üzgünüz, kendi başınıza diş taşı birikimini ağzınızdan çıkaramayacaksınız . Bu katılaşmıştır, bu nedenle düzgün bir şekilde çıkarmak için bir uzmanın  eylemi gerekli olacaktır.

Yani diş hekimine gitmeden tartarı çıkarmak mümkün değildir.

Diş taşı temizliği nedir?

Tedavi genellikle anestezi gerektirmeyen basit ve tamamen zararsız bir işlem olup, birtakım ultrasonik ve periodontal aletlerle yapılır. Temizleme işleminde, plakları ve diş taşları dişlerinizin arasından ve diş eti çizginizden temizlenir ve ardından diş taşı oluşumunu engellemek ve dişlerinizi parlatmak için polisaj yapılır. Diş hekimlerinin önerisi genellikle, diş taşlarının 6 ayda bir temizlenmesi gerektiğidir. Daha sık yapılan uygulamalar dişlere zarar verebilir.

Ultrasonik Aletlerin Avantajları

Sigara lekelerini kolayca temizler.

Sallanan dişlerdeki diştaşlarının temizlenmesinde kusursuz olduğu söylenebilir.

Çalışma esnasında dokuları ve diş eti cebini yıkar.

Periodontal  cerrahide  küretlerin ulaşamadığı  derin ceplerin en dip noktalarına kadar uzanıp subgingival diş taşının elimine edilmesini  sağlayarak hastaya ve hekime yardımcı olur.

Sınıf  II  ve  sınıf  III  bifurkasyon  ve  trifurkasyon defektlerinde furka bölgesine ulaşımı kolaylaştırır.

Periodontal  cerrahide  kullanıldığında,  küretlere nazaran ameliyat sonrasında cep sıvısı miktarını ve gingival  indeks  değerleri  düşürdüğü  bildirilmiştir.

Tartar oluşumu önlenebilir mi?

Tartar oluşumunu önlemenin en iyi yolu ağız hijyeni rutinlerini eksiksiz yapmak ve bunları titizlikle sürdürmektir.

Bunu yapmak için uzmanlar bir dizi yönergeyi benimsemenizi önerir:

• Dişlerinizi her yemekten sonra – günde en az 3 kez – geceleri de fırçalamaya özellikle dikkat ederek fırçalayın. Gece boyunca, tükürük salgılama seviyeleri daha düşüktür, bu nedenle bakteri tarafından üretilen asitleri nötralize etme konusunda işini daha az yapar.
• Diş ipleri, interproksimal fırçalar veya  bakteri birikimini uygun şekilde ortadan kaldırmak için diğer yardımcı hijyen öğelerini kullanın.
• Ayrıca, istenirse bir dil kazıyıcı kullanarak dili de temizleyin.
• Düzenli olarak uzmana kontrollere gidin ve herhangi bir periodontal probleminiz yoksa 6 ayda bir diş temizliğine gidin.

Diş hekiminiz size bu işlemi ne sıklıkla tekrarlamanız gerektiği konusunda öneride bulunacaktır. Unutulmamalıdır ki diş taşı temizliği günlük ağız bakımınıza ek fayda sunmakla birlikte florür içeren günlük bir diş macunu ile günde 3 kez diş fırçalamanın yerini asla tutmayacaktır. Diş hekiminiz günlük ağız bakımınıza yardımcı olması için plakların uzaklaştırılmasına yardımcı olduğu klinik olarak kanıtlanmış olan sodyum bikarbonat içeren bir diş macununun kullanılmasını önerebilir.

Halk arasında ağız diş  sağlığına yönelik yanlış  inanç ve davranışlar oldukça yaygındır.

Bu yanlış inançlar nedeniyle kişi dişhekimine zorluk çıkartmakta, yapılması gerekli bazı tedavileri yaptırmamakta böylece kendi ağız sağlığına, hatta genel sağlığına da zarar vermektedir.  

Yanlış‐Diştaşları temizlendikten sonra daha çok diştaşı oluşur, devamlı temizletmek gereksizdir.

Doğrusu‐Düzenli ve doğru fırçalama diş taşı oluşumunu engeller. Ancak oluşmuş taşların mutlaka hekim tarafından temizlenmesi gerekir.

Yanlış ‐Diştaşı temizliği dişin minesine zarar verir,

Doğrusu ‐Diştaşı temizliği dişhekim tarafından yapılırsa minenin zedelenmesine neden olmaz.

Yanlış ‐Diş taşları temizlenirse dişler sallanmaya başlar, diştaşı dişi tutar, sallanmasını engeller.

Doğrusu ‐Diştaşları temizlenmediği için    dişetleri çekilerek dişlerin sallanmasına neden olur. Diştaşı oluşumuna izin vermemek gerekir.

Yanlış ‐Dişlerimi  fırçalarken dişetlerim kanıyor bu  nedenle fırçalamıyorum Diş fırçalarken dişetlerinin kanaması iyidir pis kan akıtılmalıdır,

Doğrusu ‐ Fırçalarken görülen kanamalar normal değildir. Dişeti kanaması dişeti hastalığının ve bazı sistemik hastalıkların en önemli belirtisidir. Vakit geçirmeden bir hekime başvurmak gerekir. Kanamadan dolayı fırçalamamak problemi daha da arttırır.

Yanlış ‐anti tartar    ve sigara içenler için üretilen diş  macunları dişleri temizler, taşları uzaklaştırır. O nedenle dişhekimine gitmeye gerek yoktur.

Doğrusu ‐ Macunlar yıllardır oluşmuş  sorunları tek başlarına çözümlemeye yeterli değildir. Birikmiş  diştaşlarını temizleyemezler, bunların öncelikle hekim tarafından temizlenmesi, sonra dişmacunu seçimine karar verilmesi gereklidir.

KAYNAKLAR

1. Claudia SİNOHUİ. ¿Por qué se forma el sarro en los dientes y cómo podemos eliminarlo? periodoncia | julio 9, 2019

2.Diş Taşı Temizliği Nedir? https://www.parodontax.com.tr/dis-eti-bakiminiza-dikkat-etmek/profesyonel-temizlik/

3. https://www.ido.org.tr/userfiles/files/dis_hekimliginde_dogru_bilinen_yanlislar.pdf         

 4. Berberoğlu, Atilla ve ark. Diştaşları Temizliği, Kök Yüzeyi Düzleştirmesi Ve Polisajda Güncel Kavramlar: DERLEME. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi. https://www.researchgate.net/publication/ 276377073_Dıstasları_Temızlıgı_Kok_Yuzeyı_Duzlestırmesı_Ve_Polısajda_Guncel_Kavramlar_DERLEME